Tiểu Sử Phra Ajahn Mun Bhuridatta - Phần 1 Thân Thế Và Bước Đầu Xuất Gia

Phra Ajahn Mun Bhuridatta là vị thầy hoằng dương pháp hành vipassanā, có rất nhiều đệ tử và được muôn vạn người Thái kính ngưỡng. Tiểu sử của Ngài, do Phra Ariyakhunathan (Seng Pusso) biên soạn, được xem là tấm gương quan trọng cho người tu Phật. Bài này thuật lại phần đầu - dòng dõi, hình thể, học vấn và bước đầu xuất gia làm sa-di của Ngài.

Dòng dõi và nơi sinh

Ngài sinh trong dòng họ Kaenkaeo. Thân phụ tên là Kham Duang, thân mẫu tên là Chan; ông nội là Phia (Phraya) Kaen Thao. Người Thái, theo đạo Phật. Ngài sinh ngày thứ Năm, tháng giêng, năm Mùi - nhằm ngày 20 tháng 1 PL. 2413 (1870 CN), tại làng Kham Bong, xã Khong Chiam, huyện Khong Chiam (nay thuộc xã Songyang, huyện Si Mueang Mai), tỉnh Ubon Ratchathani.

Ngài có tất cả 9 anh chị em ruột, là con trưởng. Sáu người mất từ nhỏ, còn lại hai em gái, em gái út tên Wan Champasin.

Hình thể và tính cách

Ngài có thân hình nhỏ nhắn, da trắng hồng, khỏe mạnh, nhanh nhẹn. Trí tuệ tốt bẩm sinh, thông minh, dễ bảo dễ dạy theo đường ngay, không chịu làm theo điều sai trái.

Học vấn thế tục

Ngài học chữ thuở nhỏ tại nơi của chú ruột - học chữ Thai Noi, chữ Thái, chữ Tham và chữ Khom, đọc và viết thành thạo. Tương truyền Ngài học rất nhanh nhờ trí nhớ tốt và bản tính siêng năng, ưa thích việc học.

Xuất gia làm sa-di lần đầu

Năm 15 tuổi, tức PL. 2428 (1885 CN), Ngài xuất gia làm sa-di tại chùa Si Bun Ruang, làng Kham Bong, do Yathan Khot làng Tunglung Klang làm thầy bổn sư (pabbajā ācāriya). Sau khi xuất gia, Ngài học kiến thức Phật pháp, tụng các bài kinh kệ, ghi nhớ rất nhanh; thầy bổn sư rất thương mến vì Ngài chú tâm học tập, hành xử nề nếp, đáng tin cậy.

Năm 17 tuổi, cha Ngài xin cho hoàn tục để giúp việc gia đình. Ngài hoàn tục, hết lòng phụ giúp cha mẹ. Theo lời Ngài kể, sau khi hoàn tục, lòng vẫn không nguôi nghĩ đến việc xuất gia trở lại - có lẽ do duyên xuất gia đã có từ trước, và do lời dặn của bà ngoại khắc sâu trong lòng: "Con phải xuất gia vì bà, vì bà đã nuôi con vất vả."

Gặp Phra Ajahn Sao Kantasilo tại Kut Mek

Khi còn là cư sĩ, Phra Ajahn Mun đã đến đảnh lễ Phra Ajahn Sao Kantasilathera lần đầu tiên và nhận làm đệ tử tại Kut Mek - cách làng Kham Bong khoảng 2 km. Phra Ajahn Sao đã xin Phra Ajahn Mun từ cha mẹ Ngài để đưa đi xuất gia.

Theo lời người kể tiểu sử: "Phra Ajahn Mun thường xuyên đi đi về về tại Kut Mek, có đêm không về nhà ngủ, ở lại luyện thiền định và phụng sự Phra Ajahn Sao - rửa bát, lau bát, đun nước nóng ấm, nhận đồ cúng dường thường xuyên cho Phra Ajahn." Tại đây, Ngài bắt đầu luyện kammaṭṭhāna (đề mục thiền định) với Phra Ajahn Sao. Khi đủ duyên, Phra Ajahn Sao rủ Ngài cùng đi xuất gia: "Con đi xuất gia với thầy nhé."

Đúc tượng Phật và đào giếng tại Kut Mek

Sau khi Phra Ajahn Mun thọ giới tỳ-kheo tại Ubon, Ngài theo Phra Ajahn Sao đi hạnh đầu đà sang phía Lào. Sau đó, hai Ngài trở về thăm làng Kham Bong, cùng bàn việc đúc hai tượng Phật bằng đồng thau tại Kut Mek. Tượng lớn do Phra Ajahn Sao đúc, tượng nhỏ do Phra Ajahn Mun đúc; hai Ngài tự tay làm lò nung và đúc tượng. Sau này, dân làng dựng một tượng Phật lớn tại tịnh thất Kut Mek để tưởng niệm hai vị Tổ sư. Cũng tại đây có giếng nước Phra Ajahn Mun đào, quanh năm nước luôn đầy miệng giếng.

Phần đầu tiểu sử dừng lại ở khúc giao này: chàng trai dòng họ Kaenkaeo đã đặt chân vào dòng thiền lâm Thái Lan dưới sự dẫn dắt của Phra Ajahn Sao, mở đầu hành trình tham thiền và đầu-đà sẽ kéo dài đến cuối đời.